تحلیل جامعه شناختی ابعاد توسعه پایدار اقتصادی و اجتماعی در صنعت نفت و گاز کشور
دوره 1، شماره 2، تابستان 1404، صفحه 80-98
https://doi.org/10.22034/jasd.2025.223999
عباس گیسویی
چکیده هدف: هدف پژوهش حاضر، تحلیل جامعه شناختی ابعاد توسعه پایدار اقتصادی و اجتماعی در صنعت نفت و گاز کشور بود. روش: این پژوهش مروری-توصیفی به بررسی مرور ادبیات از بین کلیه مطالعات انجامشده در ارتباط با تحلیل جامعه شناختی ابعاد توسعه پایدار اقتصادی و اجتماعی در صنعت نفت و گاز کشور در طی 10سال اخیر (از سال 1393 تا سال 1403) پرداخته که با روش نمونهگیری تصادفی انتخاب شده بودند. پس از جستجوی اولیه از مقالات و پایان نامههای مرتبط با موضوع و غربالگری آنها، تعداد 12 مقاله انتخاب و بررسی شده است. یافتهها: نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل دادهها نشان میدهد، که شاخصهای مشارکت مردمی، تحولات درآمد نفت و رشد شهرنشینی، حکومت داری و شفافیت، تغییرات معیشتی، سبک زندگی، دگرگونی ارزشها و هنجارها، مشکلات زیست محیطی، نابرابریهای اجتماعی- اقتصادی صادرات نفت، ضعف مهارتهای شغلی و تشدید نابرابری، برنامههای اقتصادی و عمرانی مبتنی بر درآمد نفت از مهمترین عوامل تأثیر گذار بر توسعه اقتصادی و اجتماعی پایدار در صنعت نفت و گاز کشور می باشند.نتیجه گیری: در ایران نفت به عنوان ستون فقرات درآمدهای اقتصادی، بر تحولات اجتماعی گوناگون از جمله تحرک اجتماعی و توسعه پایدار اثر میگذارد.در کشورهای دارای وفور منابع خدادادی مانند ایران، درآمد حاصل از منابع طبیعی، به دلایل مختلفی از جمله عدم مدیریت صحیح درآمدها، میتواند با تاثیرگذاری بر شرایط اجتماعی و اقتصادی به عنوان مانعی برای توسعه پایدار تبدیل گردد. بنابراین نفت هم میتواند عامل رشد و توسعه اجتماعی و اقتصادی باشد و هم می تواند مانع آن باشد.
