انتشارات رازنهان فصلنامه رهیافتی در جامعه شناسی و توسعه 3115-7955 1 1 2025 05 22 Relationship between Social Capital and Entrepreneurial Spirit among Students بررسی رابطه سرمایه اجتماعی و روحیه کارآفرینی در بین دانشجویان 1 13 215434 10.22034/jasd.2025.215434 FA سیروس احمدی گروه علوم اجتماعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران مریم مختاری گروه علوم اجتماعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران ناهید عباسی گروه علوم اجتماعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران Journal Article 2025 02 23 Purpose: The purpose of this study was to examine the relationship between social capital and the entrepreneurial spirit among university students. Method: This research employed a descriptive survey design with a correlational approach. The statistical population consisted of students at Yasouj University, of whom 391 individuals were selected through multi-stage random sampling. Data were collected using the 49‑item Entrepreneurship Spirit Questionnaire developed by Seyadat et al. (2012) and the 34‑item Social Capital Questionnaire by Onyx and Bullen (2000). The reliability of the entrepreneurial spirit questionnaire was measured at 0.912, and the reliability of the social capital questionnaire was 0.875. Findings: The results of data analysis indicated that students’ entrepreneurial spirit was at a moderate level. A positive and significant relationship was found between social capital and entrepreneurial spirit. In addition, none of the demographic variables showed a significant relationship with entrepreneurial spirit. Conclusion: Enhancing social capital can promote the entrepreneurial spirit among students, thereby contributing to addressing one of the country’s major social issues—namely, the unemployment of university graduates. هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی رابطه سرمایه اجتماعی و روحیه کارآفرینی در بین دانشجویان بود. روش: روش پژوهش حاضر توصیفی پیمایشی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری تحقیق دانشجویان دانشگاه یاسوج هستند که 391 نفر از آنان به روش نمونه گیری تصادفی چندمرحله‌ای انتخاب شدند. جهت گردآوری داده‌ها و اطلاعات تحقیق از پرسشنامه 49 سوالی روحیه کارآفرینی سیادت و همکاران (1391) و پرسشنامه 34 سوالی سرمایه اجتماعی اونیکس و بولن (2000) استفاده شد. پایایی پرسشنامه روحیه کارآفرینی 912/0 و پایایی پرسشنامه سرمایه اجتماعی 875/0 سنجده شد. یافته‌ها: نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد، روحیه کارآفرینی دانشجویان در سطح متوسط می‌باشد. رابطه مثبت و معناداری بین سرمایه اجتماعی و روحیه کارآفرینی وجود دارد. بعلاوه، هیچ یک از متغیرهای جمعیتی رابطه معناداری با روحیه کارآفرینی نشان نمی‌دهند. نتیجه‌گیری: با افزایش سرمایه اجتماعی می توان روحیه کارآفرینی را در بین دانشجویان ارتقا داد و از این طریق به یکی از مسائل اجتماعی مهم کشور یعنی بیکاری فارغ التحصیلان کمک کرد.

https://www.jasd.ir/article_215434_7fd57ca41d834134bc33a9fcd16c4729.pdf

انتشارات رازنهان فصلنامه رهیافتی در جامعه شناسی و توسعه 3115-7955 1 1 2025 05 22 Sociological analysis of social and cultural factors affecting the tendency to wear hijab among female undergraduate students at Islamic Azad University, تحلیل جامعه شناختی عوامل اجتماعی و فرهنگی موثر بر گرایش به حجاب در بین دانشجویان دختر مقطع کارشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بابل 14 26 220296 10.22034/jasd.2025.220296 FA روح اله چراغپور گروه جامعه شناسی، واحدکهنوج، دانشگاه آزاد اسلامی، کهنوج، ایران Journal Article 2025 02 19 Objective: The objective of the present study was to conduct a sociological analysis of the social and cultural factors affecting the tendency to wear the hijab among female undergraduate students at the Islamic Azad University of Babol Branch. Method: The method of the present study was a descriptive survey of the correlation type. The statistical population of the study was female undergraduate students at the Islamic Azad University of Babol Branch in 1403, numbering (1093), of which 284 were selected as the sample size based on the multi-stage cluster sampling method and according to the Cochran formula. In order to collect data, two questionnaires with 86 questions on social and cultural factors affecting the tendency to wear the hijab (researcher-made) and a questionnaire with 17 questions on the tendency to wear the hijab were used. The validity and reliability of these were measured as 0.93, 0.90, 0.91, and 0.89, respectively. All statistical analyses were performed using SPSS and LISREL computer software. Findings: The results of data analysis show that there is a significant relationship between social factors affecting the tendency to wear hijab among female undergraduate students of Islamic Azad University, Babol Branch. There is a significant relationship between cultural factors affecting the tendency to wear hijab among female undergraduate students of Islamic Azad University, Babol Branch. Conclusion: From a sociological perspective, hijab is formed in a context of social relations in which the framework, women's issues have cultural, social, political and economic dimensions as well as religious, spiritual, status, personality and behavioral components that can be examined from different paradigms and perspectives. هدف: هدف پژوهش حاضر، تحلیل جامعه‌شناختی عوامل اجتماعی و فرهنگی مؤثر بر گرایش به حجاب در بین دانشجویان دختر مقطع کارشناسی دانشگاه‌آزاد اسلامی واحد‌ بابل بود. روش: روش پژوهش حاضر توصیفی پیمایشی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش دانشجویان دختر مشغول به تحصیل مقطع کارشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بابل در سال 1403 بودند به تعداد (1093) نفر، که از این تعداد 284 بر اساس روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای و طبق فرمول کوکران به عنوان حجم نمونه انتخاب شدند. به منظور گردآوری داده‌ها از دو پرسشنامه‌86 سوالی عوامل‌اجتماعی و فرهنگی مؤثر بر گرایش به حجاب (محقق ساخته) و پرسشنامه 17 سوالی گرایش به حجاب استفاده گردید. که روایی و پایایی آن به ترتیب 93/0 و 90/0 و 91/0 و 89/0 سنجیده شد. تمام تجزیه و تحلیل‌های آماری از طریق نرم افزارهای ‌کامپیوتری SPSS ‌و LISREL انجام گرفت. یافته‌ها: نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد بین عوامل‌اجتماعی مؤثر بر گرایش به حجاب در بین دانشجویان دختر مقطع کارشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بابل رابطه معنی‌داری وجود دارد. بین عوامل‌فرهنگی مؤثر بر گرایش به حجاب در بین دانشجویان دختر مقطع کارشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بابل رابطه معنی داری وجود دارد. نتیجه گیری: از نگاه جامعه شناختی، حجاب در بستری از روابط اجتماعی شکل می‌گیرد که در آن چهارچوب، مسائل زنان دارای ابعاد فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی و همچنین مؤلفه‌های مذهبی، معنوی، منزلتی، شخصیتی و رفتاری است که از پارادایم و منظرهای مختلف قابل بررسی است.

https://www.jasd.ir/article_220296_768734ae92557bd1cf4d70dc41426904.pdf

انتشارات رازنهان فصلنامه رهیافتی در جامعه شناسی و توسعه 3115-7955 1 1 2025 05 22 Crimes in free trade communities and zones and techniques for their prevention in line with development and progress جرایم جوامع و مناطق آزاد تجاری و تکنیک های پیشگیری از آن در راستای توسعه و پیشرفت 27 44 215435 10.22034/jasd.2025.215435 FA حسین رنجبر گروه حقوق، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران زینب درزی نیا دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه حقوق، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 2025 02 27 Purpose: The purpose of the present study was to investigate crime in communities and free trade zones and to identify prevention techniques that support development and progress. Findings: The review of studies and observations in this field revealed that, in addition to common offenses such as rent‑seeking, embezzlement, bribery, and theft, certain types of crimes—such as smuggling, illegal entry and residence of foreign nationals, issuing fraudulent customs declarations (cotage), and similar violations—occur frequently in these zones. Social prevention techniques can be enhanced through measures such as improving and sanitizing the environment, strengthening public awareness, and implementing other community‑based interventions. Situational prevention strategies, including neutralizing crime‑producing factors and reducing criminal motivations, also play a valuable role. Conclusion: Crime prevention in free trade zones requires a multi-dimensional approach involving security measures, educational programs, and inter-organizational cooperation. When tailored to the specific needs of each zone, implementing such strategies can reduce crime rates and enhance safety and security in these areas. هدف: هدف پژوهش حاضر، جرایم جوامع و مناطق آزاد تجاری و تکنیک‌های پیشگیری از آن در راستای توسعه و پیشرفت بود. یافته‌ها: تحقیق و بررسی‌هایی در این زمینه دریافت شد که علاوه بر جرائم شایعی مانند رانت، اختلاس، رشوه، سرقت، جرائم خاصی مانند قاچاق، ورود و اقامت اتباع خارجی بدون مجوز، گواهی خلاف واقع کوتاژ و غیره در این مناطق به وفور رخ می‌دهد. هم چنین تکنیک‌های پیشگیری اجتماعی را می‌توان در قالب تدابیر بهبود و سالم‌سازی محیط، آگاهی رسانی عمومی و غیره بهبود داد. جهت پیشگیری وضعی نیز خنثی سازی عوامل جرم زا و انگیزه‌های بزه کارانه و... مفید می‌باشند. نتیجه‌گیری: پیشگیری از جرم در مناطق آزاد تجاری نیازمند یک رویکرد چند جانبه است که شامل اقدامات امنیتی، آموزشی و همکاری‌های بین ‌سازمانی می‌شود. با توجه به نیازهای خاص هر منطقه، پیاده‌ سازی این استراتژی‌ها می‌تواند به کاهش نرخ جرم و افزایش امنیت در این مناطق بیانجامد.

https://www.jasd.ir/article_215435_73ecc714259760f5bd0c7db4bab7222e.pdf

انتشارات رازنهان فصلنامه رهیافتی در جامعه شناسی و توسعه 3115-7955 1 1 2025 05 22 Identifying and prioritizing effective management solutions for achieving social discipline شناسایی و اولویت بندی راهکارهای مدیریتی مؤثر در تحقق انضباط اجتماعی 45 60 223977 10.22034/jasd.2025.223977 FA سید مهدی حسینی دانشجوی دکتری، گروه جامعه شناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران Journal Article 2025 02 28 Purpose: The purpose of this study was to identify and prioritize managerial strategies that contribute to achieving social discipline among the employees of the Judiciary of East Azerbaijan Province. Method: This research is applied in terms of purpose and descriptive in terms of methodology. The statistical population consisted of 25 employees of the Judiciary of East Azerbaijan Province, selected through a fully purposive sampling method. The study employed a mixed‑method research design. To prioritize the identified managerial strategies effective in achieving social discipline, the MCDM decision‑making framework was applied using the AHP statistical technique. Findings: The results of variable ranking indicated that duty consciousness and responsibility, with a weight of 0.395, ranked first; job motivation, with a weight of 0.390, ranked second; employee social control, with a weight of 0.387, ranked third; personal and professional development, with a weight of 0.386, ranked fourth; proper enforcement of laws and regulations, with a weight of 0.331, ranked fifth; strategic planning and purposeful management, with a weight of 0.283, ranked sixth; and employee participation in decision‑making, with a weight of 0.274, ranked seventh. Conclusion: Social order requires individuals to demonstrate personal discipline, and a healthy social life within systems and institutions is achieved when individuals respect the laws, rules, regulations, boundaries, and rights of one another. هدف: هدف پژوهش حاضر، شناسایی و اولویت بندی راهکارهای مدیریتی مؤثر در تحقق انضباط اجتماعی کارکنان دادگستری استان آذربایجان شرقی بود. روش: این تحقیق از حیث هدف، کاربردی و از لحاظ نوع تحقیق توصیفی می‌باشد. جامعة آماری این تحقیق شامل 25 نفر از کارکنان دادگستری استان آذربایجان شرقی بودند که به روش کاملاً هدفمند شناسایی و انتخاب شدند. تحقیق حاضر از نوع طرح‌های تحقیق آمیخته می‌باشد. به منظور اولویت‌بندی عوامل شناسایی شده راهکارهای مدیریتی مؤثر در تحقق انضباط اجتماعی از تکنیک تصمیم گیری MCDM با کمک تکنیک آماری AHP استفاده شد. یافته‌ها: نتایج رتبه بندی متغیرها نشان داد وظیفه‌شناسی و مسئولیت‌پذیری با وزن 395/0 در رتبه اول، انگیزش کاری با وزن 390/0 در رتبه دوم، کنترل اجتماعی کارکنان با وزن 387/0 در رتبه سوم، توسعه فردی و حرفه‌ای با وزن 386/0 در رتبه چهارم، اعمال صحیح قوانین و مقررات با وزن 331/0 در رتبه پنجم، برنامه ریزی و مدیریت هدفمند با وزن 283/0 در رتبه ششم، مشارکت کارکنان در تصمیم‌گیری‌ها با وزن 274/0 در رتبه هفتم قرار دارند. نتیجه گیری: نظم اجتماعی، مستلزم نظم و انضباط فردی افراد است و زندگی سالم اجتماعی در سیستم‌ها و نظام‌ها زمانی تحقق می‌یابد که افراد، قوانین، قواعد، مقررات، حدود و حقوق یکدیگر را محترم شمارند.

https://www.jasd.ir/article_223977_c9e2987643fdffe19593eea5bb2c4ef4.pdf

انتشارات رازنهان فصلنامه رهیافتی در جامعه شناسی و توسعه 3115-7955 1 1 2025 05 22 Identifying and prioritizing obstacles to citizen participation in urban services (Case study of Shadegan city) شناسایی و اولویت بندی موانع مشارکت شهروندان در خدمات شهری (مورد مطالعه شهر شادگان) 61 77 223976 10.22034/jasd.2025.223976 FA فواد مکوندی گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی شوشتر، ایران حسین صداقت گروه جامعه شناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی بابل، ایران 0009-0009-4905-6500 علی خنافره کارشناسی ارشد مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی شوشتر، ایران Journal Article 2025 03 02 Purpose: The purpose of the present study was to identify and prioritize the barriers to citizen participation in urban services in the city of Shadegan. Method: The research method is applied in purpose and exploratory–mixed in design. Purposive sampling was used, and 13 participants—including members of the City Council, former and current mayors of Shadegan, and their deputies—were selected. After identifying the barriers through content analysis of previous research, a Likert‑scale questionnaire was developed and distributed using the Delphi technique in three rounds, during which several components were eliminated. Findings: Data analysis revealed four main factors—urban structure and characteristics, urban management, reward and reward expectations from participation, and participation structures—as the key barriers to citizen participation in urban services. After constructing a decision tree, a pairwise comparison questionnaire was designed, and the prioritization of barriers was obtained using Expert Choice 11 software. Conclusion: Citizen participation leads to reduced costs because the interests of city management and residents are interdependent. When participation is realized, many essential urban services can be provided within the city itself, utilizing local capacities. هدف: هدف پژوهش حاضر، شناسایی و اولویت بندی موانع مشارکت شهروندان در خدمات شهری شهر شادگان بود. روش: روش پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و اکتشافی–آمیخته است. نمونه گیری بصورت هدفمند و از اعضای شورای شهر، شهرداران قبلی و فعلی شهر شادگان و معاونان آنها به تعداد 13 نفر انجام شد. پس از شناسایی موانع از طریق تحلیل محتوا پیشینه تحقیق، پرسشنامه بر اساس طیف لیکرت تهیه و بصورت فن دلفی در 3 دور توزیع گردید که تعدادی از مؤلفه‌ها حذف گردیدند. یافته‌ها: نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد چهار عامل ساختار و مختصات شهری مدیریت شهری، پاداش و انتظار پاداش از مشارکت و ساختارهای مشارکت موانع مشارکت شهروندان در خدمات شهری شناسایی شدند و پس از ترسیم درخت تصمیم اقدام به تهیه پرسشنامه مقایسات زوجی گردید که از طریق نرم افزارExpert Choice 11 اولویت بندی موانع مشارکت شهروندان در خدمات شهری شهر شادگان بدست آمد. نتیجه گیری: مشارکت منجر به کاهش هزینه‌ها می‌شود زیرا منافع مدیریت شهر و ساکنان به هم وابسته است و چنانچه امر مشارکت محقق شود، بسیاری از خدمات مورد نیاز شهروندان در داخل شهر و با استفاده از ظرفیت‌های همان شهر تأمین می‌شود.

https://www.jasd.ir/article_223976_8b2025d840469fac2debfada47f03479.pdf

انتشارات رازنهان فصلنامه رهیافتی در جامعه شناسی و توسعه 3115-7955 1 1 2025 05 22 Sociology of Social Media and Virtual Space in Iran جامعه‌شناسی رسانه‌های اجتماعی و فضای مجازی در ایران 78 90 231881 10.22034/jasd.2025.231881 FA بیتا نوری گروه مهندسی کامپیوتر، دانشگاه ملی و مهارت، تهران، ایران 0009-0002-6480-7121 Journal Article 2025 03 01 Purpose: The aim of this study was to analyze the multidimensional impacts of social media and cyberspace on Iranian society. Method: This research employed a mixed‑method approach (content analysis and survey), examining patterns of media consumption, identity transformations, the emergence of new forms of social movements, and the evolution of public discourse. Findings: The results indicate that although these technologies have created opportunities for new modes of communication and civic engagement, they have also brought significant challenges such as the spread of misinformation, threats to privacy, and the deepening of social divides. By mapping these complex interactions, the study ultimately proposes policy-oriented strategies for the intelligent governance of cyberspace and the development of digital literacy. Conclusion: The encounter of Iranian society with this phenomenon requires a strategic redefinition at individual, social, and governance levels. Social media and cyberspace have not only transformed interpersonal communication but have also exerted profound effects on various dimensions of social, cultural, and economic life. هدف: هدف پژوهش حاضر، تحلیل تأثیرات چندبعدی رسانه‌های اجتماعی و فضای مجازی بر جامعه ایران بود. روش: روش پژوهش حاضر روش ترکیبی (تحلیل محتوا و نظرسنجی) که به بررسی الگوهای مصرف رسانه، تحولات هویتی، شکل‌گیری جنبش‌های نوین اجتماعی و دگرگونی گفتمان عمومی می پردازد. یافته‌ها: نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد، که اگرچه این فناوری‌ها فرصت‌هایی برای ارتباطات نوین و مشارکت مدنی ایجاد کرده‌اند، اما با چالش‌های جدی مانند گسترش اطلاعات نادرست، تهدید حریم خصوصی و تعمیق شکاف‌های اجتماعی همراه بوده‌اند. پژوهش حاضر با ترسیم نقشه‌ای جامع از این تعاملات پیچیده، در نهایت راهکارهای سیاستی برای مدیریت هوشمندانه فضای مجازی و توسعه سواد دیجیتال ارائه می‌دهد. نتیجه گیری: مواجهه جامعه ایران با این پدیده نیازمند بازتعریف راهبردی در سطوح فردی، اجتماعی و حکمرانی است. رسانه‌های اجتماعی و فضای مجازی نه‌تنها شیوه‌های ارتباطی افراد را دگرگون ساخته‌اند، بلکه تأثیرات عمیقی بر ابعاد مختلف زندگی اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و حتی سیاسی کشور گذاشته‌اند.

https://www.jasd.ir/article_231881_9be3f8ab3c695949010a9686f072cbdc.pdf